31 Márta, 2015 - Fáilte á cur ag an Aire Oideachais agus Scileanna roimh “Éire 2016: Clár Chéad Bliain”

Chuir an tAire Oideachais agus Scileanna, Jan O’Sullivan TD, fáilte roimh lainseáil “Éire 2016: Clár Chéad Bliain” inniu.  Chuir sí fáilte ach go háirithe roimh na heilimintí oideachasúla den tsraith náisiúnta ócáidí seo a bhfuil tábhacht stairiúil ag baint léi.

Bhí an tAire O’Sullivan ag caint tar éis don chlár “Éire 2016: Clár Chéad Bliain” a bheith lainseáilte go hoifigiúil ag an Taoiseach Enda Kenny TD, an Tánaiste Joan Burton TD, an Aire Ealaíon, Oidhreachta agus Gaeltachta, Heather Humphreys TD, agus an Aire Stáit do Phobail Nua, Cultúr agus Comhionannas, Aodhán Ó Ríordáin TD, ag Beairic Uí Choileáin, i mBaile Átha Cliath.

Tá seacht n-eilimint leis an gClár, agus tá an chuid is mó de na gníomhaíochtaí a bhaineann le hearnáil an oideachais ina gcuid den snáithe “An Óige agus an tSamhlaíocht”.

Is iad na príomhghníomhaíochtaí atá bainteach leis an oideachas ná:

  • Forógra do Ghlúin Nua: Tabharfar cuireadh do gach aon bhunscoil agus iar-bhunscoil Forógra nua do 2016 a scríobh, chun luachanna, dóchais agus mianta ghlúin 1916 a léiriú.
  • Tionscadal Shinsearacht 1916: Tabharfar cuireadh leis seo do gach aon dalta bunscoile agus iar-bhunscoile gabháil do chraobh ghinealaigh a rianú siar go 1916.
  • Lá an Fhorógra 2016: Ceiliúrfar an lá seo comóraidh i ngach institiúid oideachais ar 15 Márta 2016.  Cuimseofar ann réamhscoileanna, bunscoileanna agus iar-bhunscoileanna, mar aon le hinstitiúidí breisoideachais agus ardoideachais.
  • Acmhainn dhigiteach do scoileanna le haghaidh 1916: Cuimseofar san acmhainn seo pleananna ceachta a bheidh bunaithe ar dhéantáin chultúrtha as institiúidí móra cultúrtha an Stáit, atá bainteach le 1916.
  • Comórtais uile-oileáin do 2016 sa stair, sa dráma*, sa cheol agus san ealaín  Beidh na comórtais seo oscailte do mhic léinn bunscoile agus iar-bhunscoile, agus beidh comhpháirtíochtaí i gceist leo le Dánlann na hÉireann, le hAmharclann na Mainistreach, leis an gCeoláras Náisiúnta, agus le RTÉ (*Níl an comórtas drámaíochta ar fáil ach do Bhunscoileanna amháin).
  • Éire 2016 - Acmhainn don Bhratach Náisiúnta  Cuirfear eolas ar fáil leis an acmhainn dhigiteach seo ar an mbratach náisiúnta, éabhlóid stairiúil an bhrataigh san áireamh, agus eolas ar shamhailchomharthaí eile an Stáit agus na féiniúlachta náisiúnta Éireannaí.  Beidh sí gníomhachtaithe faoi thús na scoilbhliana seo chugainn, i mí Mheán Fómhair.
  • An Pholaitíocht agus an tSochaí: Déanfar ábhar nua roghnach don Ardteistiméireacht a thriail i líon áirithe scoileanna in 2016 mar oidhreacht ó na comórthaí.
  • Comhdháil acadúil 1916: Tionólfar an chomhdháil acadúil dheifnídeach faoi 1916 in 2016 agus reáchtálfar ar bhonn uile-oileáin, agus ar bhonn eadar-institiúideach, í.

Ag sonrú na lainseála di, dúirt an tAire: “Dhearbhaigh an Forógra go mbeadh Poblacht na hÉireann “chomh ceanúil céanna ar chlann uile an náisiúin.”  Is ceart, dá bhrí sin, go mbeadh an óige gafa go lárnach in 2016 le comóradh an Éirí Amach.

“Leis an raon leathan de ghníomhaíochtaí oideachais dátheangacha atá beartaithe do Éire 2016, cuid mhór acu ar bhonn uile-oileáin, cinnteofar go mbeidh deis ag gach foghlaimeoir comóradh a dhéanamh ar an am a chuaigh thart, an lá atá inniu ann a cheiliúradh, agus an t-am atá le teacht a shamhlú.”

CRÍOCH

Nótaí d’Eagarthóirí:

Clár na Roinne Oideachais agus Scileanna

Tá an Roinn Oideachais agus Scileanna ag comhordú an ionchuir ó earnáil an oideachais in Éire 2016.  I dteannta leis na gníomhaíochtaí oideachais atá nótáilte thuas, is iad seo a leanas na heilimintí eile de chuid earnáil an oideachais :

Éire 2016 – cúrsaí samhraidh agus cúrsaí áitiúla do mhúinteoirí bunscoile agus iar-bhunscoile.

Comórtas uile-oileáin staire do scoileanna -reáchtálfar é seo don tríú bliain in 2015/2016, agus beidh fócas sonrach ann ar thionscadail a spreagadh a dhíreoidh ar eachtraí 1916.

Éire 2016 Comórtas uile-oileáin dráma do scoileanna* – Tabharfar cuireadh do scoileanna dráma gearr a scríobh a bheidh bunaithe ar ghné éigin d’eachtraí 1916, agus beidh na buaiteoirí ag cur an dráma ar an stáitse in Amharclann na Mainistreach i mí Márta 2016 (*Níl an comórtas drámaíochta ar fáil ach do Bhunscoileanna amháin).

Tairseach don Oideachas don Fhorbairt Inmharthana - Cuirfidh sé seo ar chumas múinteoirí smaointe a mhalartú, gabháil le díospóireachtaí, agus acmhainní a chomhroinnt sa réimse seo, mar shampla, an tsaoránacht ghníomhach, cearta daonna, an comhionannas agus an inmharthanacht.  Sa chaoi seo cinnteofar go bhfágfaidh an clár “An Óige agus an tSamhlaíocht” oidhreacht bhuan.

Éire 2016 Comórtas uile-oileáin ealaíona do scoileanna – déanfaidh daltaí as réamhscoileanna agus scoileanna pictiúr a líniú nó a phéinteáil a bheidh bunaithe ar Éire mar a shamhlófaí í in 2116.  Taispeánfar saothar 38 duine de na buaiteoirí i nDánlann Náisiúnta na hÉireann i mí Mheán Fómhair 2016.

Dámhachtain scannáin Éire 2016 - féadann bunscoileanna scannán gearr a chur faoi bhráid bunaithe ar ghné éigin de 1916, agus i mí na Samhna 2015 bronnfar duaiseanna ar dhá iontráil a bheidh tar éis an bua a fháil mar chuid de na dámhachtainí Film in School (FÍS) do bhunscoileanna.

Turas ‘Me, Mollser’ do bhunscoileanna –Tacóidh an ROS le hAmharclann na Mainistreach chun ‘Me, Mollser’ a chur ar an stáitse do ranganna a 5 agus a 6 i mbunscoileanna.  Dráma é seo atá bunaithe ar charachtar as ‘The Plough and the Stars’ le Seán O’Casey.  Beidh pleananna ceachta mar thionlacan leis an léiriú chun plé a spreagadh ar na ceisteanna a thagann chun cinn sa dráma.

Éire 2016 Pleananna Ceachta Staire –Tá an ROS ag tacú le hAcadamh Ríoga na hÉireann chun pleananna ceachta staire dara leibhéal a fhorbairt a bheidh bunaithe ar an tsraith ‘Ireland in 100 objects’.  Foilseofar na pleananna in 2015 agus beidh siad mar chomhlánú do phleananna ceachta bunleibhéal.

Éire 2016 dámhachtain do ghnóthachtáil i Stair an Teastais Shóisearaigh - Beidh seacht nduais ann, ceann in aghaidh gach aon duine de shínitheoirí 1916, a bhronnfar ar bhonn geografach.

Éire 2016 modúl na hIdirbhliana – Tacóidh an Roinn leis an gCartlann Mhíleata agus Ollscoil na hÉireann, Má Nuad chun Aonad agus acmhainn Idirbhliana a fhorbairt, a bheidh bunaithe ar ábhar foinseach atá i seilbh na Cartlainne Míleata agus Ollscoil na hÉireann, Má Nuad.

An Pholaitíocht agus an tSochaí’ -Tabharfar ‘An Pholaitíocht agus an tSochaí’ isteach mar ábhar Ardteistiméireachta chun a chinntiú go gcuirfear chun cinn le Éire 1916 oidhreacht lena spreagfar suim sa pholaitíocht agus sa tsaoránacht ghníomhach i measc na hóige.  Triailfear é i dtuairim is 25 scoil ó mhí Mheán Fómhair 2016 amach, sula rollófar amach ar fud an náisiúin é.

 Deontais Éire 2016 na Comhairle um Thaighde in Éirinn - Deonófar roinnt deontas ón gComhairle do thionscadail shuaitheanta a bhaineann le 1916.

 Institiúidí tríú leibhéal - Beidh gach aon institiúid tríú leibhéal ag reáchtáil a hócáidí agus a tionscadal féin chun 1916 a chomóradh, agus tá an liosta deireanach á thabhairt chun críche faoi láthair.

*Beidh gach ábhar a chuirfear ar fáil do scoileanna dátheangach.