An Roinn Oideachais agus Eolaíochta

Department of Education and Science

 

Meastóireacht Scoile Uile

TUAIRISC

 

 Gaelscoil Uí hÉigeartaigh,

Cóbh, Co. Chorcaí

Uimhir rolla: 19899M

 

Dáta na cigireachta: 31 Márta 2009

 

 

 

 

Tuairisc ar Mheastóireacht Scoile Uile

Réamhrá – comhthéacs, cúlra agus misean na scoile

Cáilíocht na bainistíochta sa scoil

Cáilíocht na pleanála sa scoil

Cáilíocht na foghlama agus an teagaisc

Cáilíocht na tacaíochta do dhaltaí

 

 

 

 

Tuairisc ar Mheastóireacht Scoile Uile

 

Scríobhadh an tuairisc seo tar éis meastóireacht scoile uile a dhéanamh ar Ghaelscoil Uí Éigeartaigh, Cóbh, Co. Chorcaí. Léiríonn sí torthaí meastóireachta a rinneadh ar obair na scoile ina hiomláine agus déanann sí moltaí i leith tuilleadh forbartha. Le linn na meastóireachta bhí cruinnithe réamh-mheastóireachta ag na cigirí leis an bpríomhoide, leis na múinteoirí, le bord bainistíochta na scoile, agus le hionadaithe chumann na dtuismitheoirí. Cuireadh an mheastóireacht i gcrích thar thréimhse roinnt laethanta inar thug na cigirí cuairteanna ar sheomraí ranga agus inar bhreathnaigh siad ar theagasc agus ar fhoghlaim. Rinne siad idirghníomhú leis na daltaí agus leis na múinteoirí, scrúdaigh siad obair na ndaltaí agus rinne siad idirghníomhú leis na múinteoirí ranga. D'aithbhreithnigh siad doiciméid pleanála scoile agus ullmhú scríofa na múinteoirí. Bhuail siad le grúpaí éagsúla foirne de réir mar ba chuí. I ndiaidh na cuairte meastóireachta thug na cigirí aiseolas ó bhéal don fhoireann agus don bhord bainistíochta mar gheall ar thorthaí na meastóireachta.  Tugadh deis do bhord bainistíochta na scoile ar a thuairim a léiriú ar thorthaí agus ar mholtaí na tuairisce; ba rogha leis an mbord glacadh leis an tuairisc gan freagra a thabhairt.

 

 

1.     Réamhrá – comhthéacs, cúlra AGUS MISEAN na scoile

 

Is scoil Chaitiliceach í seo faoi phátrúnacht Easpag Chluain Uamha agus cuirtear béim ar chur chun cinn na Críostaíochta chomh maith le cur chun cinn na Gaeilge sa scoil. Cuirtear an dá ghné den mhisean sin i bhfeidhm go héifeachtach sna tionóil sheachtainiúla agus san obair charthanach atá déanta ar son daoine sa tríú domhanda, cumann mhadraí treoracha do na daill agus Ionad Barrettstown. Bíonn tionól ag an scoil gach Aoine chun gníomhaíochta speisialta ranga, grúpaí nó daltaí aonair a cheiliúradh agus ar an ócáid seo, chomh maith, bronntar duaiseanna do chainteoirí Gaeilge na seachtaine.

 

Bunaíodh an Gaelscoil seo i 1986 le 13 daltaí ar an rolla. Tá 160 ar an rolla faoi láthair agus leanfar leis an bhforbairt ar an ionrollachán sa todhchaí. Bhí an scoil lonnaithe i sean cheardscoil an bhaile go dtí an bhliain 2000 nuair a tógadh scoil nua ar láithreán a thug Coiste Ghairmoideachas Chontae Chorcaí don Roinn Oideachais agus Eolaíochta.  Scríobhadh an tuairisc dheireanach ar an scoil seo sa bhliain 2000, sular athraigh an scoil go dtí an láithreán nua. Tá ocht seomraí ranga sa scoil, chomh maith le seomra foirne, oifig don phríomhoide agus don rúnaí, seomra feabhais agus halla. Baintear úsáid as seomra ranga amháin mar sheomra acmhainne. Tá príomhoide riaracháin sa scoil don chéad uair i mbliana.

 

 

2.     Cáilíocht na bainistíochta sa scoil

 

2.1 An Bord Bainistíochta

Is léir go dtéann na baill den bhord i mbun dualgais go díograiseach agus tugann siad an-tacaíocht do phobal uile na scoile. Ceapadh an bord bainistíochta de réir na rialacha atá i bhfeidhm ag an Roinn agus bíonn teagmháil rialta ag an gcathaoirleach leis an scoil. Roinneann na baill den bhord dualgaisí riaracháin eatarthu féin maidir le gnóthaí sábháilteachta, cumarsáid le tuismitheoirí agus cuntasaíocht airgeadais. Coimeádann an príomhoide mion-tuairiscí soiléire ar na cruinnithe den bhord agus cuireann an cisteoir tuairisc airgeadais ar fáil ag gach cruinniú. Tugtar an-chúram do na cuntais úd agus deimhnítear iad de réir soláthrachtaí an Acht Oideachais. Téann na polasaithe agus na pleananna os comhair an bhoird agus pléitear iad go mion. Tá cúrsaí cóiríochta faoi chaibidil ag an mbord faoi láthair. Moltar anois plean a ullmhú chun caighdeán cóiríochta an fhoirgnimh a choimeád néata agus tarraingteach. Sa chomhthéacs seo moltar rota péinteála a ullmhú chomh maith le athnuachan ar chrut na seomraí ranga. Cé go bhfuil foireann na scoile cúramach faoi chead isteach do chuairteoirí, moltar don bhord a thuilleadh monatóireachta a dhéanamh ar na gnéithe slándála maidir le cead isteach chun na scoile.

 

Eagraíonn roinnt mhúinteoirí club iar-scoile don obair bhaile. Íocann na tuismitheoirí as an seirbhís agus chuir cumann na dtuismitheoirí fáilte mhór roimh an mbeartas seo ag na réamhchomhdhálacha don MSU. Os rud é go bhfuil an club seo eagraithe ag oidí na scoile agus go bhfuil sé ar siúl i bhfoirgneamh na scoile, ní mór don bhord pholasaí ina leith a chruthú. Tosaíonn an club seo díreach i ndiaidh obair ranga ag deireadh an lae agus ar mhaithe leis na daltaí ba chóir go mbeadh sos acu roimh thosú ar an obair bhaile sa chlub.

 

2.2 Bainistíocht inscoile

Tá seirbhís dhílis tugtha ag an bpríomhoide don scoil mar mhúinteoir ranga le tamall fada anuas agus mar phríomhoide le dualgaisí ranga ó 2000. Caitheann sé am agus an-dua le riaradh na scoile agus déanann sé deimhin de go bhfuil rialacha na Roinne á chur i bhfeidhm go coinsiasach. Leis an stádas nua riaracháin atá bainte amach aige anois, tá sé i gceist aige díriú ar chúrsaí pleanála níos mó. Tá tosach maith déanta cheana féin sa ghnó seo. Stiúrann an príomhoide an fhoireann go hoscailte agus moltar anois úsáid a bhaint as an stádas nua chun dea-chleachtas múinteoireachta a aithint agus a scaipeadh.

 

Is léir go bhfaigheann an príomhoide an-tacaíocht ón bpríomhoide tánaisteach agus ón triúr oidí le postanna freagrachta. Tá na postanna seo roinnte go hoiriúnach le meascán de dhualgaisí riaracháin agus churaclaim. Tá suim i bhforbairt scoile le braith i measc na ndaoine seo agus tá a ndualgaisí leagtha amach go soiléir acu. Bíonn cruinniú d’fhoireann inmheánach na scoile dhá uair sa téarma ach buaileann siad leis an bpríomhoide go neamhfhoirmiúil ar bhonn rialta. Cuirtear an-bhéim ar úsáid na Gaeilge sa scoil agus tá ról lárnach ag gach duine ar an bhfoireann bainistíochta í seo a chur chun cinn i measc na foirne, na ndaltaí agus i measc phobal na scoile i gcoitinne.

 

2.3 Bainistíocht acmhainní

Tá comhoibriú éifeachtach idir na múinteoirí agus an príomhoide agus i measc na múinteoirí ar mhaithe leis an scoil. Athraíonn na múinteoirí a leibhéal ranga gach cúpla bliain de réir pholasaí na scoile. Tá beirt chúntóir do dhaltaí le riachtanais speisialta sa scoil. Cabhraíonn na cúntóirí seo go mór leis na daltaí atá faoina gcúram agus tá Gaeilge líofa acu a chuireann go mór lena n-éifeacht i gcomhthéacs na Gaelscolaíochta. Tá rúnaí agus airíoch fostaithe ag an mbord agus comhlíonann siad a ndualgaisí go héifeachtach. Tá leabharlann i ngach seomra ranga agus moltar anois polasaí chun úsáid na leabhar a chur chun cinn ar bhonn scoil uile. Tá stóras maith acmhainní do na snáitheanna éagsúla den Chorpoideachas agus úsáidtear iad go cuí. Tá ríomhairí i ngach seomra agus baintear úsáid chuí astu sa scoil.

 

2.4 Bainistíocht an chaidrimh agus na cumarsáide le pobal na scoile

Léirítear dea-nósanna cumarsáide idir muintir na scoile agus na tuismitheoirí. Tá cumann tuismitheoirí oifigiúil sa scoil agus bíonn cruinnithe rialta acu. Tá an cumann páirteach in eachtraí éagsúla sa scoil. Tugann siad cabhair don choiste don Bhrat Glas, do riaradh na gceolchoirmeacha Nollag, do chomórtaisí ealaíne agus don ghairdín scoile. Glacann tuismitheoirí páirt i dtionscnaimh éagsúla a eagraíonn an scoil agus b’fhiú go mór an t-ionchur seo a fhorbairt. Bailíonn na tuismitheoirí airgead le haghaidh acmhainní a chur ar fáil don scoil. Tá córas an-mhaith ag an scoil maidir le páirt a thabhairt do na tuismitheoiri sa phróiseas pleanála agus bíonn deis acu pleananna a léamh agus a phlé eatarthu féin sula chuirtear iad faoi bhráid an bhoird. Pléann an bord bainistíochta tuairimí chumann na dtuismitheoirí go mion sula fhaomhaítear iad go hoifigiúil. Ta nuachtlitir ag an scoil a théann amach cúpla uair sa bhliain agus baineann cumann na dtuismitheoirí úsáid as nuachtlitreacha an pharóiste chomh maith le litreacha ón scoil chun nuacht a scaipeadh go héifeachteach.

  

2.5 Bainistíocht daltaí

Oibríonn formhór na ndaltaí le chéile go fonnmhar. Déantar féitheoireacht choinsiasach ar na daltaí i rith am sosa agus roinntear na daltaí go críonna i ndá ghrúpa, grúpa sóisearach agus grúpa sinsearach le linn an ama seo. Comhlíonann na hoidí a ndualgaisí féitheoireachta go coinsiasach. Tugann na cúntóirí do dhaltaí le riachtanais speisialta tacaíocht thábhachtach do na múinteoirí i rith am féitheoireachta. Moltar d’fhoireann na scoile an cód smachta a phlé le chéile ar bhonn rialta chun a chinntiú go bhfuil sé á chur i bhfeidhm go seasamhach tríd an scoil.

 

 

3.     Cáilíocht na pleanála sa scoil

 

3.1 An próiseas pleanála sa scoil agus a chur i ngníomh

Tá an-obair déanta ag an scoil chun polasaithe riaracháin a chumadh, a phlé agus a fhoilsiú. Tá an scoil tosaithe anois ar aistriúcháin Bhéarla do na polasaithe a chur ar fáil chun a chinntiú go bhfuil siad soiléir do phobal uile na scoile. Moltar don bhord athbhreithniú a dhéanamh ar an bpolasaí iontrála chun a chinntiú go gcomhlíonann sé forálacha na reachtaíochta comhionannais. Maidir leis an gcuraclam, tá obair mhaith déanta ag an scoil chun pleananna a chur le chéile do na hábhair éagsúla. Baintear úsáid as na seirbhisí tacaíochta éagsúla chun comhairle a fháil maidir le cúrsaí pleanála. Tugann roinnt pleananna treoracha cuimsitheacha do mhúineadh na n-ábhar. Tá cinntí tógtha faoi thús na léitheoireachta sa Ghaeilge agus sa Bhéarla chomh maith le plean cuimsitheach don tumoideachas. Tá pleananna suimiúla ann chomh maith do na hábhair eile. Tá sé soiléir, áfach, ó nótaí pearsanta roinnt de na hoidí agus ó roinnt de na cuntais mhíosúla nach bhfuil mórán tionchair ag na pleananna seo i gcomhthéacs sheomraí ranga áirithe. Ta gá anois go ndéanfadh múinteoirí athbhreithniú leanúnach ar na pleananna churaclaim chun cinntí a phlé agus a chur i bhfeidhm tríd an scoil. Thabharfadh sé seo ócáid don fhoireann uilig féachaint ar an gcleachtas sa scoil agus a chinntiú go bhfuil forbairt leanúnach á déanamh ar na hábhair go léir. Moltar chomh maith go mbeadh cóip nó achoimre de na pleananna go léir ag gach múinteoir.

 

Cuireadh deimhniú ar fáil, faoi réir Imlitir Bunscoile 0061/2006 ón Roinn Oideachais agus Eolaíochta, go bhfuil glactha go foirmiúil ag an mbord bainistíochta leis na Treoirlínte do Bhunscoileanna um Chaomhnú Daltaí (An Roinn Oideachais agus Eolaíochta, Meán Fómhair 2001). Cuireadh deimhniú ar fáíl freisin gur díríodh aire na bainistíochta, na foirne scoile agus na dtuismitheorí ar na nósanna imeachta seo um chaomhnú daltaí; gur soláthraíodh cóip de na nósanna imeachta do bhaill uile na foirne (na baill nua uile san áireamh); agus go bhfuil deimhin déanta de ag an mbainistíocht go dtuigeann an fhoireann ar fad na nósanna imeachta atá le leanúint. Tá duine ainmnithe idirchaidrimh agus ionadaí idirchaidrimh ceaptha de réir mar a éilíonn na treoirlínte.

 

3.2 Pleanáil don seomra ranga

Déanann formhór de na múinteoirí pleanáil chuimsitheach don mhúinteoireacht. Ullmhaíonn siad scéimeanna fadtréimhseacha agus gearrthréimhseacha le cúram. Moltar anois go ndeánfadh gach múinteoir iarracht an comhairle atá sa phlean scoile a thabhairt isteach ina bpleanáil pearsanta agus ba chóir, chomh maith, go n-úsáidfeadh na múinteoirí uilig an curaclam mar thús phoinnte don phleanáil ranga.

 

 

4.     Cáilíocht na foghlama agus an teagaisc

 

4.1 Forbhreathnú ar cháilíocht na foghlama agus an teagaisc

Bhí múinteoireacht mhaith go forleathan sa scoil. Tugadh míniúcháin agus treoracha soiléire do na daltaí, múineadh ceachtanna spreagúla agus bhí dea-eagar ag baint le gníomhaíochtaí ranga. Baineadh úsáid éifeachtach as raon éagsúil de mhodhanna múinte, obair ranga, grúpobair agus obair le daltaí aonair san áireamh. Baineadh dea-úsáid as imshaol na scoile, as tionscnaimh agus as turgnaimh in Oideachas Imshaoil Sóisialta agus Eolaíochta. Spreagtar labhairt na Gaeilge go dílis sa scoil agus le linn an MSU, léirigh na daltaí muinín agus caighdeáin mhaithe agus iad ag labhairt, ag léamh agus ag scríobh na teanga.

 

4.2 Teanga

 

An Ghaeilge

Tá caighdeán maith Gaeilge le sonrú i measc fhormhór na ndaltaí sa scoil agus tá atmaisféar Gaelach le brath sna seomraí agus i dtimpeallacht na scoile. Is inmholta an dua a chaitheann foireann na scoile leis an nGaeilge a chur chun cinn. Tá na straitéisí mar ‘cainteoir na seachtaine’ agus na duaiseanna a thugtar amach chun labhairt na Gaeilge a mhealladh le moladh. Tugann roinnt de na hoidí faoi scileanna teanga na ndaltaí a fhorbairt go céimniúil agus feictear cleachtas d’ard-chaighdeán i seomraí éagsúla. I bhformhór na ranganna, baineann múinteoirí úsáid as cluichí teanga, rainn, filíocht, drámaíocht agus acmhainní éagsúla chun deiseanna cumarsáide a chruthú do na daltaí agus chun cleachtadh deimhneach a dhéanamh ar theanga agus ar fhoclóir nua. Tá gá anois leis an dea-chleachtas seo a leathnú amach ar bhonn scoile uile. Tá réimse de leabhair as Gaeilge sna leabharlanna i roinnt seomraí ach moltar anois aird a dhíriú ar leabhair a chur ar fáil sna meánranganna agus sna hardranganna chun a chinntiú go bhfuil ábhar léitheoireachta suimiúil ar fáil don aois ghrúpa seo. Cruthaítear timpeallacht shaibhir de phrionta sna bunranganna. Déantar obair inmholta i ranganna áirithe maidir le scileanna léitheoireachta a fhorbairt. Baintear dea-úsáid as taoiléitheoireacht agus léitheoireacht le páirtnéirí. Moltar anois an dea-chleachtas seo a scaipeadh ar bhonn scoile uile chun scileanna léitheoireachta a fhorbairt go céimniúil. Úsáidtear úrscéalta ó na meánranganna ar aghaidh agus baineann na daltaí taitneamh agus tairbhe as an gcleachtas seo. I roinnt seomraí, ceanglaítear na húrscéalta seo go cliste le hobair drámaíochta agus bíonn béim ar shaibhreas foclóra na ndaltaí a neartú.

 

Déantar cúram breá de scileanna scríbhneoireachta a fhorbairt le linn tascanna feidhmiúla. Sna bunranganna bíonn cuid mhaith den obair scríbhneoireachta bunaithe ar chleachtaí sna leabhair saothair chomh maith leis an nuacht a scríobh. Sna meánranganna agus sna ranganna sinsearacha, bíonn deiseanna ag na daltaí tabhairt faoi scríbhneoireacht phearsanta ar bhonn rialta agus bíonn samplaí den obair ar taispeáint sna seomraí. Baineann caighdeán maith leis na píosaí seo. Ba chóir anois deiseanna a thabhairt do na daltaí ó ranganna na naíonán ar aghaidh, cleachtadh a dhéanamh a thuilleadh ar scríbhneoireacht phearsanta go rialta. Moltar chomh maith an próiseas scríbhneoireachta a chur i bhfeidhm chun cabhrú le caighdeán agus saibhreas an obair scríofa tríd an scoil.  Moltar ard a dhíriú ar pholasaí na scoile i leith fhorbairt na peannairearachta .

 

Béarla

Baineann oidí áirithe sna bunranganna úsáid éifeachtach as cláracha faoi leith, cosúil le Chatterbox, rainn, filíocht agus drámaíocht chun scileanna teanga ó bhéal a chur chun cinn. Ba chóir anois an dea-chleachtas seo a leathnú amach i gcleachtas gach oide sna bunranganna. Sna meánranganna agus sna hardranganna stiúrtar plé suimiúil ar úrscéalta ranga agus ar an bhfilíocht chun an teanga ó bhéal a chleachtadh. Cuireann na ceachtanna Drámaíochta leis an obair seo chomh maith. Sna bunranganna tugann timpeallacht an phrionta, aithint fhóineolaíoch agus leabhair ranga tús maith don léitheoireacht. Sna meánranganna agus sna hardranganna baintear úsáid an-éifeachtach as úrscéalta ranga chun scileanna léitheoireachta a fhorbairt. Ó thaobh na scríbhneoireachta de, tugtar deiseanna rialta do na daltaí dul i ngleic le tascanna scríbhneoireachta. I roinnt ranganna bunaítear na ceachtanna seo ar leabhair shaothair agus i ranganna eile tá béim níos láidre ar scríbhneoireacht leanúnach sna cóipleabhair. B’fhiú go mór an cleachtas deireanach sin a fhorbairt tríd an scoil ar fad. Sna meánranganna agus sna hardranganna nótaítear an éagsúlacht cleachtais a fhaigheann na daltaí agus iad ag scríobh do thionscnaimh agus ag scríobh leis an ríomhaire, agus an dea-úsaid a bhaintear as próiseas na scríbhneoireachta. I roinnt de na ranganna sin moltar go mór an obair atá déanta maidir le scríobh na filíochta.

 

Tionscnamh um Nuatheangacha i mBunscoileanna

Tá dul chun cinn deimhneach á dhéanamh ag an scoil sa tionscnamh seo. Múintear an Ghearmáinis do na hardranganna agus tá cúram na hoibre ar oide sa scoil. Baintear dea-úsáid as cluichí cruthaitheacha agus as grúpobair chun an teanga a mhúineadh in atmaisféar sona le rannpháirtíocht iomlán an ranga.

 

4.3 Matamaitic

Múintear an Mhatamaitic go héifeachtach sa scoil. Tá raon maith fearais in úsáid chun coincheapa a fhorbairt agus chun scileanna a chleachtadh. I rangannna áirithe, baintear úsáid mhaith as grúpobair le fearas chun ceachtanna suimiúla a mhúineadh. Le linn an mheasúnaithe, léiríodh samplaí maithe de mhúinteoireacht dhíreach chomh maith le heagrú maith ar chluichí ranganna. Moltar an dea-chleachtas atá in an-chuid ranganna sa scoil a roinnt ar bhonn foirne de agus tuilleadh béime a chur ar mhata meabhrach tríd an scoil. Moltar, chomh maith, níos mó béime a chur ar rainn mhatamaiticiúla a mhúineadh sna bunranganna. Éiríonn le tromlach na ndaltaí torthaí maithe a bhaint amach sa Mhatamaitic. Léiríonn na daltaí seo tuiscint mhaith ar choincheapa agus tá cruinneas ag baint lena gcuid oibre scríofa. Tugtar cabhair oiriúnach do na daltaí a léiríonn riachtanais foghlama san ábhar seo.

 

4.4 Oideachas Sóisialta, Imshaoil agus Eolaíochta

 

Stair

Déanann na múinteoirí iarracht na snáitheanna go léir sa chlár staire a chlúdach i rith na bliana.

Baintear feidhm éifeachtach as scéalaíocht, drámaíocht, agus teicneolaíocht faisnéise agus cumarsáide (TFC) chun tuiscint na ndaltaí ar eachtraí agus ar dhaoine sa Stair a fhorbairt. Sna ceachtanna a breathnaíodh le linn an mheasúnaithe, d’éirigh leis na múinteoirí rannpháirtíocht na ndaltaí a chothú. Bhí ábhair Staire bailithe i rang amháin chun suim na ndaltaí a mhúscailt agus cothaíodh suim agus rannpháirtíocht san ábhar. Tá an-obair déanta ar obair thionscadail agus tá cuid de na torthaí ar taispeáint go tarraingteacht sna seomraí agus ar na siúltáin. Tá béim sa scoil ar an stair áitiúil agus déanann ranganna staidéar ar eachtraí agus ar dhaoine cailiúla a bhaineann leis an gceantar. Chuaigh na ranganna sinsearacha ar thuras timpeall an bhaile níos luaithe sa scoil bhliana agus thógadar griangrafanna den bhaile chun comparáid a dhéanamh le sean ghriangrafanna de Chóbh. Is inmholta an cur chuige seo.

 

Tíreolaíocht

Is léir ó thaispeántais ar bhallaí na scoile go gcuirtear béim fhiúntach ar thíreolaíocht áitiúil sa scoil. Léiríonn na torthaí tarraingteacha ar thionscnaimh a ndearnadh ar chuan Chorcaí dea-chleachtas maidir le comhtháthú idir an Tíreolaíocht agus na hAmharcealaíona. I rang amháin nótaíodh go raibh grinnstaidéar á dhéanamh ar léarscáileanna áitiúla. I ranganna eile, nasctar an Stair agus Eolaíocht leis an dTíreolaíocht go cliste. Samplaí creidiúnacha den nascadh agus den chomhtháthú seo ná na tionscnaimh a ndearnadh ar thimpeallachtaí i bhfad i gcéin.

 

Eolaíocht

Múineadh ceachtanna maithe san Eolaíocht le linn an MSU agus eagraíodh turgnaimh shuimiúla leis na daltaí ag obair le fearas. Baintear dea-leas as boird eolaíochta i seomraí áirithe agus spreagtar daltaí i ranganna faoi leith chun tabhairt faoi thurgnaimh phearsanta. Nótaítear go bpléann na daltaí torthaí na dturgnamh agus cabhraíonn sé seo lena bhfiosracht nádúrtha a neartú agus a chothú. I gcoitinne, déantar cúram an-mhaith de mhúineadh na hEolaíochta sa scoil agus is léir ó scéimeanna na múinteoirí agus ó na taispeántais sna seomraí ranga go bhfuil an-obair ar siúl. Déantar obair an-éifeachtach ar an dtimpeallacht tríd an scoil agus de bharr na hoibre seo tá ‘Brat Glas’ faighte ag an scoil. Tá an coiste don Bhrat Glas gníomhach faoi láthair ag iarraidh chúrsaí athchúrsála a chur chun chinn agus beidh siad ag cur isteach ar an dara brat glas go luath. Is tionscnamh fiúntach é seo le múinteoirí, tuismitheoirí agus daltaí ag obair le chéile. Déantar obair mhaith sa scoil maidir le plandaí agus fásra sna ranganna agus cabhraíonn tuismitheoirí agus airíoch na scoile leis na daltaí agus leis na múinteoirí gairdín na scoile a réiteach. Is gníomh comhluadar uile scoile fiúntach é seo.

 

4.5 Oideachas Ealaíon

 

Na hAmharcealaíona

Is léir ó na samplaí ealaíne ar fud na scoile go bhfaigheann na daltaí deiseanna réimse leathan de theicníochtaí a chleachtadh sna hAmharcealaíona. Tá cruthaitheacht na ndaltaí lárnach sna ranganna ealaíne. Cuirtear neart samplaí d’obair na ndaltaí ar taispeáint ar fud na scoile. Cuireann roinnt múinteoirí béim ar obair trí-thóiseach ach bunaítear furmhór na gceachtnna ar obair déthóiseach. Moltar anois cothromaíocht a shníomh isteach i gcleachtas na ndaltaí. Le linn an MSU, bhí na daltaí an-sásta a gcuid oibre a phlé agus b’fhiú anois tógáil a dhéanamh ar an gclaonadh seo agus breis béime a leagan ar an mbreathnóireacht agus ar obair ealaíontóirí a scrúdú agus a mheas. D’fhéadfaí an snáith aonaid seo a fhorbairt tríd an bplean scoile.

 

Ceol

Tá caighdeán na múinteoireachta agus na foghlama sa Cheol le moladh sa scoil. Múintear an fheadóg stáin ó rang a haon ar aghaidh agus tá caighdeán an-mhaith sroichte ag na daltaí. Tá múinteoirí áirithe in ann uirlisí a sheinnt iad féin chun tionlacan éifeachtach a thabhairt do na daltaí agus moltar go mór an dea-chleachtas seo. Canann daltaí tríd an scoil réimse d’amhráin as Béarla agus as Gaeilge agus i roinnt ranganna tá eispéireas an-leathan curtha ar fáil do na daltaí. Cuireann múinteoirí áirithe eispéireas an-leathan ar fáil ó thaobh éisteacht le ceol de. Ag tionóil an Aoine, cantar amhráin agus éistítear le píosaí ceoil go rialta agus is inmholta an nós é seo. B’fhiú anois tuilleadh béime a chur ar chumadóireacht i gcláracha na ranganna éagsúla. Tugann an plean scoile treoracha fiúntacha faoi mhúineadh an cheoil maidir le cur chuige d’eilimintí den chlár, amhráin a bheadh oiriúnach do gach rang agus na hachmhainní atá ar fáil. Moltar anois an plean seo a chur i bhfeidhm go forleathan tríd an scoil. 

 

Drámaíocht

Baintear úsáid éifeachtach as an Drámaíocht chun scileanna labhartha sa Bhéarla agus sa Ghaeilge a fhorbairt. Tagann oide seachtrach chun na scoile chun Drámaíocht as Béarla a mhúineadh le linn am scoile. Bunaítear na ceachtanna ar an gcuraclam. Íocann na daltaí as an seirbhís seo agus cabhraíonn an bord bainistíochta le costas na seirbhíse nuair is gá. Tá éifeacht ag baint leis an obair seo. Moltar úsáid a bhaint as cur chuige agus cleachtas an oide seo sna ceachtanna Gaeilge chun an eispéireas Drámaíochta sa Ghaeilge a leathnú amach. Bíonn ócáicí speisialta drámaíochta sa scoil go rialta agus dráma na Nollag san áireamh. Glacann comhluadar uilig na scoile páirt san obair seo agus cabhraíonn sé go mór le spiorad scoile a neartú.

 

 

4.6 Corpoideachas

Le linn an MSU, léiríodh ceachtanna dea-eagraithe ar an ngleacaíocht. Baineadh dea-úsáid as coincheap an ‘stáisiúin’ chun éagsúlacht a chothú sna ceachtanna. D’oibrigh na daltaí go comhoibritheach le fearas i ngrúpaí sna stáisiúin agus bhí na hoidí aireach i gcónaí maidir le sábháilteacht le linn na ngníomhaíochtaí. Baineann Corpoideachas le post freagrachta sa scoil agus tá plean oibre an-mhaith déanta amach chun ráta rannpháirtíochta na ndaltaí i spóirt a chur chun cinn. Eagraítear gníomhaíochtaí éagsúla le haghaidh gach mí den scoil-bhliain agus eagraítear na gníomhaíochtaí seo le linn am sosa agus i ndiaidh scoile. Is plean an-mhaith é seo, agus d’fhéadfaí cur leis dá mbeadh tuilleadh cabhrach le fáil. Múineann oide amháin rincí idirnáisiúnta i ndiaidh scoile.

 

4.7 Oideachas Sóisialta, Pearsanta agus Sláinte

Tá raon inghlactha de mhodhanna in úsáid chun Oideachas Sóisialta Pearsanta agus Sláinte a mhúineadh. Ina measc, tugadh na modhanna seo faoi deara le linn an MSU: am chiorcail, obair beirte, múinteoireacht dhíreach agus Drámaíocht ranga uile. I ranganna áirithe baineadh dea-úsáid as fearas chun ceachtanna san ábhar seo a mhúineadh agus i ranganna eile tugadh faoi ábhair choimpléisc go han-tuisceanach. Cuirtear polasaí maidir le bia sláintiúil i bhfeidhm sa scoil agus ó thaobh obair charthanacha de, cabhraíonn an scoil le heagraíochtaí carthanacha faoi leith. Chomh maith cabhraítear le tionscnamh in Ecuador atá faoi stiúir ag iar-chathaoirleach an bhoird bainistíochta.

 

4.8 Measúnú

Baintear dea-úsáid as na triallacha caighdeánaithe chun cinntí a dhéanamh maidir le tacaíocht a thabhairt do dhaltaí le deacrachtaí foghlama. Sa scoil seo baintear úsáid as na triallacha caighdeánaithe seo leanas: MIST agus NRIT (Naíonáin), MICRA T (Ranganna 1 – 3), Triallacha Dhroim Chonrach (Ranganna 4 – 6). Baintear úsáid as Triallacha Dhroim Chonrach don Mhatamaitic. Bíonn an fhoireann páirteach in anailís ar na torthaí ar bhonn scoile uile gach bliain agus cuireann an t-eolas a éiríonn as triallacha ranga leis an anailís seo chun pictiúr iomlán de chumas na ndaltaí a chruthú. Roinntear an t-eolas leis na tuismitheoirí agus coimeádtar na taifid go cúramach sa scoil. Rinneadh iniúchadh ar thorthaí na dtástálacha dhá bhliain ó shoin le cabhair ó chuiditheoir ón seirbhís thacaíochta churaclam. San iniúchadh seo baineadh úsáid as bogearra ríomhaireachta chun eolas faoi dhul chun cinn na ndaltaí a shoiléiriú. B’fhiú go mór an bogearra seo a úsáid ar bhonn rialta chun cur leis an anailís ar thorthaí na dtriallacha caighdeánaithe. I gcomhthéacsanna difriúla, go háirithe i rannóg na tacaíochta foghlama agus na múinteoireachta acmhainne, baintear leas éifeachtach as measúnú chun foghlama. Cabhraíonn an measúnú seo leis na hoidí cláracha cuí a ullmhú do na daltaí. Cuireann oidí ranga áirithe béim fhiúntach ar mheasúnú chun foghlama agus ar mheasúnú leanúnach chun cur le héifeacht na múinteoireachta. B’fhiú go mór an measúnú leanúnach agus an measúnú chun foghlama a phlé ar bhonn fhoireann scoile uile chun dea-chleachtas a roinnt.

 

 

5.     Cáilíocht na tacaíochta do dhaltaí

 

5.1 Daltaí a bhfuil riachtanais speisialta oideachais acu

 

Tá dea-eagar ar roinnt na ndualgaisí sa tseirbhís seo ina bhfuil beirt oide ag feidhmiú – oide don tacaíocht foghlama agus oide don mhúinteoireacht acmhainne. Ó thaobh na tacaíochta foghlama de, tá tionscnamh luath-idirghabhála dea-eagraithe sa scoil a thosaíonn le naíonáin shinsearacha. Ag tosach na bliana roinntear an rang i dtrí ghrúpa agus oibríonn an t-oide thacaíocht foghlama leis na grúpaí uilig don chéad téarma, le dhá ghrúpa sa tarna téarma agus le grúpa amháin sa tríú téarma. Is dea-nós oibrithe é seo. Leantar ag obair le grúpaí tríd an scoil agus baintear na grúpaí den rang don chuid is mó. Bunaítear an obair ar riachtanais foghlama na ngrúpaí atá aimsithe trí na tástálacha agus trí bhreathnóireacht an oide ranga. Tá éifeacht ag baint leis an gcur chuige seo ach d’fhéadfaí bheith níos éifeachtaí fós le córas ina mbeadh meascán d’obair sa rang agus d’obair lasmuigh den rang á chur i bhfeidhm.

 

Maidir leis an múinteoireacht acmhainne de, tá tosach maith déanta in eagrú na seirbhíse.  Is í seo an chéad bhliain ina bhfuil oide buan lán-aimseartha ag feidhmiú sa ról seo sa scoil. Leagtar béim ar scileanna fisiciúla, cumarsáide, litearthachta agus uimhearthachta a fhorbairt. Cuireann an scoil raon cuí d’acmhainní ar fáil don obair agus bhí pleananna oideachais ar fáil do gach dalta atá ag fáil na seirbhíse seo. Déantar dhá athbhreithniú sa bhliain ar na pleananna oideachais do na daltaí. Le linn an MSU, bhí dea-chleachtas le breathnú i ngníomhaíochtaí ar fhorbairt scileanna cumarsáide. Baintear dea-úsáid as grúpobair, obair le ríomhairí, féin-anailís agus as grúp-anailís chun na scileanna seo a chur chun cinn. Bíonn cumarsáid sheachtainiúil idir na hoidí chun obair na seachtaine a phlé sa litearthacht agus san uimhearthacht don suíomh ranga agus don suíomh acmhainne. Is dea-chleachtas é seo mar ní mór na ceachtanna sa roinn seo den scoil a phleanáil go han-chúramach. Os rud é gur sheirbhís nua í seo, chabhródh sé go mór lena forbairt dá dtabharfadh an bord bainistíochta deiseanna don oide acmhainne dul chuig scoileanna áitiúla chun breathnú ar nósanna imeachta i gcomhthéacsanna eile.  

 

 

5.2 Tacaíochtaí eile do dhaltaí: iad siúd atá faoi mhíbhuntáiste agus daltaí ó ghrúpaí mionlaigh nó grúpaí eile

 

Tá polasaí oscailte iontrála ag an scoil seo agus cuirtear fáilte roimh dhaltaí le riachtanais speisialta. Os rud é go bhfuil oide lán-aimseartha thacaíocht foghlama agus oide lán-aimseartha don mhúinteoireacht acmhainne sa scoil anois tá na hacmhainní ann chun cabhair chuí a chur ar fáil. Tugann an scoil agus an bord bainistíochta cabhair do dhaltaí faoi mhíbhuntáiste ar bhonn aonair. Le linn na meastóireachta, ní raibh grúpaí mionlaigh ná grúpaí faoi mhíbhuntáiste sa scoil.

 

 

6.  Achoimre ar thorthaí agus ar mholtaí d’fhorbairt bhreise

 

Is iad seo a leanas na láidreachtaí a aithníodh sa mheastóireacht: <0}

 

Mar bhealach le togáil ar na láidreachtaí seo agus chun dul i gceann réimsí le haghaidh forbartha, tá na moltaí seo a leanas á ndéanamh:

 

Eagraíodh cruinnithe iarmheastóireachta leis an bhfoireann agus leis an mbord bainistíochta mar a ndearnadh na dréacht-thorthaí agus moltaí na meastóireachta a chur i láthair agus a phlé.

 

 

 

 

Foilsithe, Samhain 2009