An Roinn Oideachais agus Eolaíochta

Department of Education and Science

 

Meastóireacht Scoile Uile

TUAIRISC

 

Scoil Náisiúnta Naomh Bríd

Na Dúnaibh, Contae Dhún na nGall

Uimhir rolla:19228L

 

Dáta na cigireachta: 21 Márta 2009

 

 

 

 

Meastóireacht scoile uile

Réamhrá – comhthéacs agus cúlra na scoile

Cáilíocht na bainistíochta sa scoil

Cáilíocht na pleanála sa scoil

Cáilíocht na foghlama agus an teagaisc

Cáilíocht na tacaíochta do dhaltaí

Achoimre ar thorthaí agus ar mholtaí d’fhorbairt bhreise

 

  

 

 

Meastóireacht scoile uile

 

Rinneadh meastóireacht scoile uile ar Scoil Náisiúnta Naomh Bríd i mí Márta 2009. Léiríonn an tuairisc seo torthaí na meastóireachta agus déanann sí moltaí i leith tuilleadh forbartha ar obair na scoile. Dhírigh an mheastóireacht ar cháilíocht an teagaisc agus na foghlama sa Ghaeilge, sa Bhéarla, sa Mhatamaitic agus san Oideachas Sóisialta, Pearsanta agus Sláinte (OSPS).  Tugadh deis do bhord bainistíochta na scoile a thuairim a léiriú ar thorthaí agus ar mholtaí na tuairisce i scríbhinn; ba rogha leis an mbord glacadh leis an tuairisc gan freagra a thabhairt.

 

 

Réamhrá – comhthéacs agus cúlra na scoile

 

Is scoil Ghaeltachta chomhoideachais í seo atá lonnaithe sna Dúnaibh i gContae Dhún na nGall. Cé gur scoil sa cheantar Ghaeltachta Ros Goill í, tagann mórchuid na ndaltaí ó theaghlaigh arbh é an Béarla an teanga baile. Freastalaíonn tromlach na ndaltaí ar naíonraí agus seo tús don Ghaeilge labhartha do chuid mhaith dóibh. Is dúshlán mór é seo don scoil an caighdéan Gaeilge a chaomhnú agus a chur chun cinn le fórmhór na ndaltaí nach bhfuil ina gcainteoirí dúchasacha iad. De réir an rollúcháin mheasta do na trí bliana amach romhainn meastar go mbeidh meadú beag ar líon na ndaltaí sa scoil. Bíonn tinreamh mórchuid na ndaltaí go han-mhaith i gcoitinne. Tá an scoil páirteach i scéim Comhionnannas Deiseanna a Sholáthar i Scoileanna (DEIS), plean gníomh do chuimsiú oideachais de chuid na Roinne Oideachais agus Eolaíochta.

 

Léiríonn an tábla thíos eolas ginearálta ar fhoireann na scoile agus ar na daltaí a bhí cláraithe sa scoil nuair a bhí an mheastóireacht ar siúl:

 

 

Líon

Daltaí ar rolla na scoile

80

Ranganna príomhshrútha sa scoil

4

Múinteoir(í) ar fhoireann na scoile

6

Múinteoir(í) ranga príomhshrutha

4

Múinteoirí ag obair i bpoist tacaíochta

2 (1 roinnte)

Múinteoir idirchaidrimh baile-scoile

1 (lá sa seachtain)

Cúntóir riachtanas speisialta

1 (3 uair sa lá)

Cúntóir teanga

1 (1.5 uair sa lá)

 

 

1. Cáilíocht na bainistíochta sa scoil

 

1.1   Sainspiorad misean nó fís na scoile

 

Tá Scoil Náisiúnta Naomh Bríd faoi phátrúnacht ag an Easpag Chaitliceach Ráth Bhotha. Cuirtear béim i ráiteas misean na scoile ar ‘thimpeallacht dearfach, comhoibritheach oideachais a chothú do chomhphobal uile na scoile’. Cuireann na hoidí chun oibre go dúthrachtach, proifisiúnta agus comhoibríonn siad go tairbheach lena chéile agus le lucht bainistíochta na scoile. Tá atmaisféar an-deas le sonrú sa scoil agus tá an chumarsáid agus an caidreamh bhreá idir na múinteoirí agus na daltaí le moladh. Cothaíonn na hoidí rannpháirtíocht na ndaltaí i réimse leathan gníomhaíochtaí eis-churaclaim. Bronnadh an brat glas ar an scoil an bhliain seo chaite agus bronnadh gradam d’eolaíochta náisiúnta uirthi freisin. Tá saibhreas chultúr Ghaelach an cheantair seo go láidir agus tá sé cláraithe sa phlean Gaeilge go bhfuil “fíor thabhacht ag baint leis an scoil bheith ag cuidiú le eagraíochtaí sa cheantar chun an Ghaeilge a choinnéal beo”. Moltar don scoil dul i bpáirtíocht go foirmiúil anois le Coiste Céim Aniar agus le coiste na dtuismitheoirí sa todhchaí agus plean gníomhach a chur i bhfeidhm chun an aidhm phráinneach seo a bhaint amach.

 

1.2   An bord bainistíochta

 

Tá an bord bainistíochta bunaithe mar is cóir de réir an Acht Oideachais 1998. Feidhmíonn an bord de réir na riachtanais san Acht agus na dtreoracha ón Roinn Oideachais agus Eolaíochta. Eagraítear cruinnithe go rialta agus coinnítear miontuairiscí cuimsitheacha. Tá polasaithe maidir le riachtanais reachtúla den Acht Oideachais mar gheall ar cód iompraíochta, polasaí iontrála, tinreamh scoile agus polasaí sláinte agus sábhailteachta faofa ag an mbord. Tugann an bord bainistíochta an-tacaíocht don phríomhoide agus don fhoireann. Tá duine glantacháin fostaithe ag an mbord agus is inmholta an slacht agus an ghlaineacht a shonraítear sa scoil ina hiomláine. Tá an obair rúnaíochta a dhéantar sa scoil ar bhonn páirt-aimseartha le moladh freisin. Tá sé mar sprioc ag an mbord páirc imeartha a fhorbairt. Bheadh an fhorbairt seo le moladh. Tá eagar na seomraí ranga sásúil ar an iomlán. Moltar don bhord athbreithniú a dhéanamh ar úsáid spáis sa scoil agus úsáid a bhaint as na seomraí is fearr mar sheomraí ranga.

 

1.3   Bainistíocht inscoile

 

Tugann an príomhoide díograiseach ceannasaíocht éifeachtach d’fhoireann agus do phobal na scoile uile. Léiríonn sí scileanna bainistíochta ina bhfuil na córais chumarsáide sóiléir agus oscailte. Tá suim aici i bhforbairt na scoile agus tá ardchaighdeán ar na pleannanna cuí atá curtha i bhfeidhm aici trasna an churaclaim. Cuireann sí béim ar úsáid na Gaeilge sa scoil. Moltar cur leis na hiarrachtaí seo a thuilleadh fós d’fhonn a chinntiú go bhfuil an Ghaeilge mar mheán cumarsáide go huile is go hiomlán sa scoil. Tugann na hoidí uilig sa scoil comhoibriú agus tacaíocht iomlán don phríomhoide. Bíonn cruinnithe foirne sa scoil go rialta chun obair agus polasaithe na scoile a phlé. Tugtar cúram curaclaim agus riaracháin do gach oide sa scoil agus tá ardmholadh tuillte ag na hoidí de bhrí na díograise seo. Baineann an fhoireann leas as deiseanna forbartha gairme a bhíonn ar fáil dóibh go hiondúil agus moltar an úsáid a bhaineadh as cuiditheoirí agus áiseanna an Seirbhíse um Fhorbairt Ghairmiúil do Bhunscoileanna sa scoil seo. Tá postanna freagrachta ag beirt sa scoil. Tá na poist seo roinnte go hoiriúnach le béim curtha ar chúrsaí riaracháin agus curaclaim. Tá obair an phríomhoide tanáiste le moladh. Tugann sí cabhrú an-éifeachtach don phríomhoide maidir le forbairt na Gaeilge sa scoil. Tá sí fíor dilís don teanga agus tá an obair atá déanta aici ar stair agus ar chultúr an cheantair le moladh. Tá dualgais an oide eile le post freagrachta á gcur i gcrích go héifeachtach. Moltar anois go mbeadh dualgais na n-oidí le poist fhreagrachta rianaithe sa phlean scoile agus go ndéantar athbhreithníu orthu go rialta.

 

1.4 Bainistíocht an chaidrimh agus na cumarsáide le pobal na scoile

 

Tuairiscítear go bhfaigheann na hoidí an-tacaíocht ar fad ó na tuismitheoirí agus ón bpobal máguaird agus aithnítear gurbh é seo ceann de láidreachtaí na scoile. Níl coiste tuismitheoirí bunaithe fós, ach tá sé i gceist sin a dhéanamh ar ball. Moltar don bhord tacaíocht chuí a thabhairt do na tuismitheoirí coiste a bhunú a bheadh ceangailte le Comhairle Náisiúnta na dTuismitheoirí (Bunscoileanna). Moltar freisin ról práinneach a bheith ag coiste na dtuismitheorí comhoibríu leis an scoil chun an caighdéan Gaeilge a chaomhnú agus a threisiú sa scoil. Mhol ionadaí na tuismitheoirí ón bhord an oscailteacht agus na nósanna a chuirtear i bhfeidhm ag an bpríomhoide chun cumarsáid a dhéananmh le tuismitheoirí. Eisítear nuacht litir go bliantiúil do phobal tuismitheoirí na scoile ina bhfuil saothar na scoile curtha in iúl dóibh. Tuairiscítear go mbaineann na daltaí aoibhneas agus taitneamh as an scolaíocht agus go bhfuil na tuismitheoirí an-shásta leis na tuairiscí scríofa a fhaigheann siad maidir le dul chun cinn agus gnóthachtáil páistí ag deireadh gach bliana. Chuir na tuismitheoirí in iúl gur mhór an easnamh é don scoil nach bhfuil halla spóirt san fhoirgneamh mar chuireann suíomh oscailte ard na scoile agus an droch aimsir isteach go mór ar an gclár Chorp Oideachais do na daltaí.

 

1.5 Bainistíocht daltaí

 

Tá bainistíocht éifeachtach á déanamh ar na daltaí sa scoil seo. Tá meas le sonrú idir na hoidí agus na daltaí agus idir na daltaí féin. Tugtar dearbhú deimhnitheach do dhaltaí ar bhonn rialta agus tá atmaisféar compordach foghlama cruthaithe ag na hoidí sna seomraí ranga. Déantar cúram do shláinte agus do shábháilteacht na ndaltaí. Moltar don fhoireann a thuilleadh iarrachta fós a dhéanamh chun an Ghaeilge a choinneáil mar phríomh-mhéan chun cumarsáid a dhéanamh idir na daltaí sna seomraí ranga agus i gclós na scoile. B’fhiú stratéisí mar Ghaelgóir na seachtaine a úsáid ar bhonn an scoile uile agus na páistí a mhealladh agus ghríosadh a thuilleadh chun a gcuid Gaeilge a chleachadh agus a fheabhsú.

 

 

2. Cáilíocht na pleanála sa scoil

 

2.1 Pleanáil scoile uile agus pleanáil don seomra ranga

 

Tá cáilíocht na pleanála scoile uile an-mhaith agus tá plean scoile cuimsitheach curtha le chéile go machnamhach do riarachán na scoile. Tá nós pleanála go láidir sa scoil agus tá cinnireacht ar leith tugtha ag an bpríomhoide don obair seo. Déantar an phleanáil ar bhonn comhoibritheach le foireann na scoile agus bíonn an bord bainistíochta páirteach i ndearadh agus i gcur i bhfeidhm an phlean scoile. Tugtar pacáiste eolais do na tuismitheoirí le polaisithe éagsúla na scoile nuair atá daltaí nua ag tosnú ar scoil. Cuirtear fáilte roimh thuismitheoirí teacht isteach chun breathnú ar an bplean. Moltar anois ionchur na dtuismitheoirí a fhorbairt níos faide san phroiséas pleanála agus na dréacht polasaithe a phlé le choiste na dtuismitheoirí sula ndéantar iad a dhaingniú ag léibheál an bhoird. Tá polasaithe ullmhaithe do gach gné den churaclam agus tá caighdean sásúil ar an obair seo, ar an iomlán. Moltar athbreithniú a dhéanamh ar an bplean uile scoile don Ghaeilge as na moltaí atá ag éirí as an meastúchán seo.

 

Tá cáilíocht na pleanála ag gach oide ar chaighdeán ard. Baintear úsáid bhreá as an bplean scoile i ndearadh pleananna oibre na n-oidí aonair. Coimeádann gach oide cuntas go míosúil ar dhul chun cinn na hoibre. Solathraíonn na hoidí go díograiseach chun cairteacha, bileoga oibre agus luaschartaí a chruthú chun chur le héifeacht an teagaisc sna ranganna.

 

2.2 Polasaí agus nósanna imeachta um chaomhnú daltaí

 

Cuireadh deimhniú ar fáil, faoi réir Imlitir Bunscoile 0061/2006 ón Roinn Oideachais agus Eolaíochta, go bhfuil glactha go foirmiúil ag an mbord bainistíochta leis na Treoirlínte do Bhunscoileanna um Chaomhnú Daltaí (An Roinn Oideachais agus Eolaíochta, Meán Fómhair 2001). Cuireadh deimhniú ar fáíl freisin gur díríodh aire na bainistíochta, na foirne scoile agus na dtuismitheorí ar na nósanna imeachta seo um chaomhnú daltaí; gur soláthraíodh cóip de na nósanna imeachta do bhaill uile na foirne (na baill nua uile san áireamh); agus go bhfuil deimhin déanta de ag an mbainistíocht go dtuigeann an fhoireann ar fad na nósanna imeachta atá le leanúint. Tá duine ainmnithe idirchaidrimh agus ionadaí idirchaidrimh ceaptha de réir mar a éilíonn na treoirlínte.

 

 

3. Cáilíocht na foghlama agus an teagaisc

 

3.1 Teanga

 

An Ghaeilge

 

Oibríonn na hoidí go dian chun suim na ndaltaí a spreagadh sa teanga agus tá caighdeán sásúil le sonrú i dtuiscint agus i labhairt na Gaeilge i mórchuid de na ranganna. Baintear úsáid an-mhaith as geáitsíocht, dramaíocht, agallaimh beirte, dlúthdhioscaí, cairteacha, leabhair mhóra, scéalta, amhráin agus rannta chun tuiscint agus foclóir na ndaltaí fhorbairt. Cuirtear béim chuí ar fhorbairt na scileanna éisteachta agus tá tuiscint shásúil ag mórchuid de na daltaí. Múintear cnuasach breá rann, amhrán agus filíocht ag gach leibhéal ranga. Baintear úsáid mhaith as cuid de na háiseanna ón gclár Seideán Sí. Anois, ar mhaithe le leanúnachas sna struchtúir theanga agus san fhoclóir a bhíonn in úsáid ag na daltaí, b’fhiú go mór an clár seo a mhúineadh ar bhonn níos céimniúla, struchtúrtha. Is rí-mholta saibhreas cainte na n-oidí agus an ardchaighdéan teagaisc agus atá i gcuid de na seomraí ranga. Tá sé le sonrú go bhfuil Gaeilge labhartha na ndaltaí ar chaighdeán níos airde sna seomraí ranga ina bhfuil modh an aistriúcháin a sheachaint agus an Ghaeilge in úsáid go huile is go hiomlán mar theanga theagaisc. Tugtar aire freisin sna seomraí seo do na tréimhsí cumarsáide agus úsáidtear acmhainní oiriúnacha agus luaschartaí féin-deartha chun scáfail mhaith a chur ar fáil do na daltaí chun an comhrá agus an fhíorléitheoireacht a fhorbairt. B’fhiú an dea-chleachtas seo a roinnt agus na modheolaíochta éifeactacha, cruthaitheacha a úsáid go forleathan tríd an scoil. Tagann an cúntóir teanga go dtí an scoil chun saibhriú a dhéanamh ar Ghaeilge na ndaltaí. Oibríonn sí go tairbheach chun an aidhm seo a bhaint amach le grúpaí daltaí éagsúla taobh amuigh de na seomraí ranga. Moltar anois go mbeadh plean comhtháite don teagasc in-ranga curtha le chéile d’obair an chuntóra teanga agus go ndéanfaí an tacaíocht a thabhairt sa seomra ranga do na daltaí. Moltar freisin go mbeadh níos mó plé idir an cúntóir teanga agus na hoidí ranga chun an stór focal atá riachtanach in ábhair trasna an churaclaim a chleachtadh leis na daltaí.

 

Cruthaíonn na hoidí uilig timpeallacht spreagthach foghlama trí húsáid a bhaint as raon leathan d’ábhair chlóbhuailte bunaithe ar na mórtheamaí teagaisc, taispeántais áirithe, seanfhocail, briathra agus samplaí scríbhneoireachta na ndaltaí. Faigheann na daltaí taithí mar sin ar ar nasc idir litearthacht agus an teanga labhartha. Tosaíonn na naíonáin ag léamh sa chéad téarma. Moltar anois athbhreithniú a dhéanamh ar tús na léitheoireachta fhoirmiúil ionas go mbeadh an bhéim ar fhorbairt na teanga labhartha ar dtús. Léann na daltaí i ngach rang go muiníneach agus tá caighdeán na léitheoireachta go maith ag mórchuid dóibh. Úsáidtear nuachtlitir, leabhair mhóra, fíor leabhair agus úrscéalta go héifeachtach sa chlár léitheoireachta. Bíonn an-shuim ag na daltaí sa réimse leathan d’ábhair léitheoireachta atá ar fáil. Tugann na hoidí san ardroinn aire an-mhaith do scileanna fonaiciúla, poinntí gramadaí agus cruinneas na léitheoireachta sna ceachtanna. Cothaítear na scileanna scríobhneoireachta fheidhmiúil trí chineálacha éagsúla cleachtaí a bhunaítear ar na teamaí teagaisc agus ar ábhar na dtéascleabhar. Tá réimse éagsúla téacsanna a scríobh tríd an scoil agus bíonn samplaí de shaothar na daltaí ar táispeantais i ngach seomra. Tá caighdéan sásúil ar an obair seo ar an iomlán. Cuirtear béim ar shaor-scríbhneoireacht phearsanta sna hardranganna agus úsáidtear na ríomhairí go rialta sa phróiseas scríbhneoireachta. Tugtar deiseanna do na daltaí sna hardranganna a gcuid píosaí scríbhneoireachta a fhoilsíu. Moltar anois forbairt ar an gcleachtas seo. D’fhéadfadh na ndaltaí shinsearacha leabhair bheaga a scríobh agus a léamh go rialta do na daltaí shóisearacha.

 

English

 

The quality of teaching in English is satisfactory. Currently, the teachers are emphasising the development of the pupils’ literacy skills as part of the school’s three-year DEIS plan. There is evidence of conscientious differentiation of tasks and reading materials to cater for the needs of pupils. There is opportunity for talk and discussion in all English lessons and the Chatterbox programme is used in many classrooms. Good attention is given to the pupils’ emergent sight vocabulary in the infant classes and structured programmes are used to develop the pupils’ phonological skills. The use of large-format books, real books, parallel readers and class novels form part of the school’s reading programme. Peer and paired-reading approaches have been established to good effect. It is recommended that the timeframe for the introduction of formal reading to infant pupils is reviewed and the language-experience approach to reading is used to a greater extent. To this end, stocks of large-format books should be increased in the junior classroom and sets of smaller versions acquired to facilitate further home support of the reading programme. Records of the pupils’ parallel home reading are carefully maintained in the junior classes. This approach, including the use of parallel readers should be used with the infant classes also. Excellent use of the novel was observed in the middle classes during the evaluation. Additional sets of class novels should be secured for the middle and senior classrooms to allow for the establishment of reading groups leading to the increased used of differentiated novels. Whilst the development of comprehension skills is promoted by support teachers in particular, the acquisition of comprehension kits for classroom use would be beneficial.

 

Emergent writing activities in the infant classes are based mainly on the content of workbooks. Additional attention to letter formation is needed at this level along with the use of triangular pencils to assist pupils with correct pencil grip. Further writing activities based on the language-experience approach is also recommended. Overall, increased opportunities for free writing are recommended in the infant and junior classes. Very good attention is paid to the development of the pupils’ cursive handwriting skills in the middle classes and this helps to improve the presentation of the pupils’ work in the majority of cases in the middle and senior classes. Pupils are given opportunities to use information and communications technology (ICT) and develop their skills of drafting and redrafting as part of the writing process in middle and senior classes. Satisfactory samples of the pupils’ writing in different genres are maintained in portfolios. Pupils engage well in English lessons and demonstrate enthusiasm for all activities. Whilst there is enthusiasm for reading in all classes, standardised test results indicate that there is still scope for development in the pupils’ reading attainments in some classes. Priority should continue to be given to the development of the pupils’ literacy skills. In-class tuition from the learning-support teachers would be beneficial in the infant and junior classrooms to support pupils’ learning and to prevent literacy difficulties as part of an early intervention policy.

 

3.2     Matamaitic

 

Tá caighdeán na Matamaitice go maith agus tá iarracht ar bhonn scoile-uile déanta le dhá bhliain anois chun na caighdeáin a ardú níos faide sa ghné seo den churaclam. Tá plean iontach cabhrach déanta amach don Mhatamaitic. Moltar an bhéim atá ann ar an teanga agus an téarmaíocht don Mhatamaitic. Ba chóir anois athbhreithníu ar úsáid na dtéascleabhair Bhéarla don Mhatamaitic agus níos mó béime a chur ar fhorbairt foclóra na Matamaitice i nGaeilge amháin. Céimnítear an clár teagaisc go hoiriúnach ó rang go rang. Bíonn plé tairbheach i ngach rang chun tuiscint ar na coincheapa a threisiú. Baintear úsáid as modhanna gníomhaíochta foghlama agus cluichí matamaitice tríd an scoil. Le linn na cigireachta moladh an úsáid a baineadh as ábhair léirithe agus nithe concréiteacha sna ranganna uilig chun na coinceapa a dhaingniú. Léiríonn an chuid is mó de na daltaí tuiscint mhaith ar na coincheapa agus cláraíonn siad an obair scríofa go cúramach ar an iomlán. Tugadh triail ghairid do dhaltaí san ardroinn le linn na cigireachta agus cé go raibh fórmhór na ndaltaí cumasach ó thaobh suimiú, dealú agus meadú de, bhí fadhb ag cuid acu le roinnt. Léiríonn torthaí na scrúdaithe caighdeánaithe áfach go bhfuil caighdéan sásúil matmaitice a bhaint amach ag mórchuid na ndaltaí sa scoil.

 

3.3     Oideachas Sóisialta, Pearsanta agus Sláinte

 

Tá caighdeán an teagaisc agus na foghlama san Oideachas Sóisialta Pearsanta agus Sláinte (OSPS) go han-mhaith. Is tairbheach go mór an t-atmaisféar dearfach, measúil atá le sonrú sa scoil mar bhunús do fhorbairt scileanna sóisialta agus pearsanta na ndaltaí. Cuirtear an fhoghlaim san ghné seo den churaclam chun cinn go leanúnach ar bhonn neamhfhoirmiúil in ábhair eile an churaclaim. Tá caighdéan ard ar an bplean scoile don OSPS agus tá an clár oibre agus na téamaí a bheith ar súil tríd an scoil óna trí shnáithe leagtha amach go sóiléir. Tá an polasaí Oideachas Caidrimh agus Gnéasachta mar is cóir agus is léir go bhfuil teangmháil agus comhoibriú leis na tuismitheoirí faoin obair seo. Tá an-bhéim sa scoil ar fhorbairt an féinmheas, forbairt an fhreagracht pearsanta agus ar fhorbairt measa i leith dhaoine eile. Baintear úsáid éifeachtach as cluichí comhoibritheacha, as obair chiorclach, as scéalaíocht, as cur i láthair, as diospóireachtaí agus as drámaíocht chun scileanna agus meon na ndaltaí a fhorbairt. Úsáidtear aidhmeanna agus straitéisí na scéime Misneach tríd an scoil. Glacann na daltaí páirt go fonnmhar sna ceachtanna agus tá siad oscalite agus abálta a dtuairiminí a chur in iúl. Le linn na cigireachta breathnaíodh sampla de chur chuige tras-churaclam an-éifeachtach. Bhí ardchaighdéan ar an bfoghlaim do na daltaí. B’fhiú an cleachtas seo a fhorbairt trasna na scoile.

                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                   

3.4 Measúnú

 

Baineann na hoidí úsáid mhaith as modhanna éagsúla chun dul chun cinn na hoibre a mheas. Baintear feidhm as ceistiúchán, seicliostaí, dírbhreathnú an mhúinteora, scrúdaithe sa litriú agus straitéisí neamhfhoirmiúla chun caighdeán foghlama na ndaltaí a mheas sna seomraí ranga. Coinnitear proifilí le samplaí d’obair na ndaltaí i ngach rang. Baintear úsáid as trialacha caighdeánaithe go bliaintiúl chun dul chun chun cumas na ndaltaí a mheas sa Bhéarla agus sa Mhatamaitic agus chun na daltaí a bhfuil deacrachtaí foghlama acu a roghnú. Déantar monatóireacht oiriúnach ar dhul chun cinn na ndaltaí ó bhliain go bliain. Déantar trialacha scagaidh Middle Infant Screening Test ar na naíonáin mhóra chun diriú isteach go luath ar pháistí le deachtrachtaí. Moltar anois scileanna Gaeilge na ndaltaí a mheas de réir mar atá leagtha amach sa chóras measúnaithe Comharthaí Cumais na Gaeilge. Coinnítear fillteáin ar bhonn an pháiste aonair le torthaí de na trialacha áirithe agus bogann na fillteáin seo ó sheomra go seomra leis na daltaí. Tá an cleachtas seo le moladh. Cláraítear dul chun cinn na ndaltaí ag deireadh na bliana agus seoltar na sonraí cuí chuig na tuismitheoirí. Tugtar torthaí scrúduithe measúnaithe do na tuismitheoirí de réir Imlitir 0138/2006. Coimeádtar cóip de na tuairiscí seo sa scoil.

 

 

4. Cáilíocht na tacaíochta do dhaltaí

 

4.1 Daltaí a bhfuil riachtanais speisialta oideachais acu

 

Tá polasaí breá curtha le chéile ag foireann na scoile maidir le daltaí a bhfuil deacrachtaí foghlama nó riachtanais oideachais ar leith acu. Tá seirbhís tacaíochta foghlama agus seirbhís acmhainne ar fáil. Cuirtear cláracha foghlama atá ar ardchaighdeán i bhfeidhm ar na daltaí. Tagann na cuspóirí teagaisc ó thorthaí na scrúduithe díognóiseacha. Buailtear le tuismitheoirí chun na cuspóirí seo a phlé. Cuirtear go leor acmhainní ar fáil do na daltaí agus baineann caighdeán an-sásúil leis an chur chuige ó thaobh gníomhaíochtaí foglama a chuirtear ar bun sna seomraí tacaíochta. Déanann na hoidí freastal ar chursaí forbairt gairme chun cur lena n-eolas ar straitéisí teagaisc chun cabhrú le daltaí le riachtanais ar leith oideachais. Bíonn cumarsásid mhaith idir mhúinteoirí tacaíochta agus mhúinteoirí ranga. Moltar anois córas comhtheagasc ranga a bhunú sa scoil chun nach mbeadh na daltaí ag fágáil a ranganna ach go hannamh agus go bhfuil dlúth-cheangal idir an obair ranga agus an obair thacaíochta. B’fhiú freisin go mbeadh na hacmhainní iontacha atá sna seomraí tacaíochata in úsáid níos forleithne sna bunranganna chun cuidiú le forbairt litearthacht na ndaltaí.

 

4.2 Tacaíochtaí eile do dhaltaí: iad siúd atá faoi mhíbhuntáiste agus daltaí ó ghrúpaí mionlaigh nó grúpaí eile

 

Fáigheann an scoil tacaíocht ón mhúinteoir idirchaidrimh baile-scoile lá sa tseachtain. Tá plean curtha le chéile agus a chur i bhfeidhm don tseirbhís idirchaidrimh baile agus scoile agus tá go leor dul chun cinn le feicéail ó thaobh na spriocanna atá sa phlean. Tugtar cabhrú d’fhorbairt litearthacht agus uimhríocht do ghrúpaí daltaí sna bunranganna agus eagraíonn tionscnaimh léitheoireachta sa scoil. Tá tús curtha leis an tionscnamh Spraoi le Mata agus tá na tuismitheoírí ag teacht chun na scoile chun páirt a ghlacadh ann. Moltar don scoil an Ghaeilge a chur chun cinn i measc na dtuismitheoirí. B’fhiú an téarmaíocht Ghaeilge don Mhatamaitic agus d’achar eile an churaclaim a roinnt leis na tuismitheoirí chun go mbeidh siad in ann cabhrú lena bpáistí sa bhaile. Cuirtear lón sláintiúil ar fáil do dhaltaí trí dheontas ón Roinn Gnóthaí Sóisialta, Pobail agus Teaghlaigh.

 

 

5. Achoimre ar thorthaí agus ar mholtaí d’fhorbairt bhreise

 

Is iad seo a leanas na láidreachtaí a aithníodh sa mheastóireacht:

 

·         Tá an bord le moladh as an obair a dhéantar chun cur le foirgneamh agus le háiseanna na scoile.

·         Moltar ceannasaíocht phroifisiúnta an phríomhoide agus na córais chumarsáide sóiléir atá aici le pobal na scoile. Tá atmaisféar oscailte, fáilteach na scoile le moladh.

·         Moltar an sárchleachtas agus an chruthaitheach sna modhanna múinte a chonacthas le linn na meastóireachta.

·         Moltar dúthracht na n-oidí agus iad ag obair go proifisiúnta chun caighdéan na foghlama sa litearacht agus san uimhríocht a ardú a thuilleadh.

·         Tá an phleanáil scoile uile ar ardchaighdeán agus aithnítear díogras an phríomhoide sa ghné seo.

·         Tá an clár leathan de ghníomhachtaí éis-churaclam ar fáil. Tá ardmholadh tuillte ag na daltaí ó thaobh a n-obair thimpeallachta don Bhrat Glas agus as a ngradam náisiúnta sa tionscadail eolaíochta.

·         Deántar sárchúram do dhaltaí le deacrachtaí foghlama sa scoil.

·         Moltar an obair atá le déanamh ag Coiste Céim Aniar sa cheantar agus an tionchar atá ag obair an choiste ar fhoghlaim agus ar threisiú na Gaeilge i measc pobal na scoile.

 

Mar bhealach le togáil ar na láidreachtaí seo agus chun dul i gceann réimsí le haghaidh forbartha, tá na moltaí seo a leanas á ndéanamh:

 

·         Moltar don bhord tacaíocht chuí a thabhairt do na tuismitheoirí coiste a bhunú a bheadh ceangailte le Comhairle Náisiúnta na dTuismitheoirí (Bunscoileanna).

·         Moltar an Ghaeilge a chur chun cinn a thuilleadh fós mar theanga chaidrimh sa scoil.

·         Moltar an sárchleachtas atá le feiceáil i seomraí ranga áirithe i múineadh na Gaeilge a roinnt agus na modheolaíochta éifeactacha, cruthaitheacha a úsáid go forleathan tríd an scoil.

·         Moltar an clár Seideán Sí a úsáid ar bhonn comhtháite, leanúnach.

·         Moltar scileanna Gaeilge na ndaltaí a mheas trí úsáid a bhaint as an gcóras measúnaithe Comharthaí Cumais na Gaeilge.

·         Moltar don scoil dul i bpáirtíocht go foirmiúil anois le Coiste Céim Aniar agus coiste na dtuismitheoirí sa todhchaí chun an chun an Ghaeilge a choinnéal beo sa cheantar.

·         Moltar anois córas comhtheagasc ranga a bhunú sa scoil chun nach mbeadh na daltaí ag fágáil a ranganna ach go hannamh agus go bhfuil dlúth-cheangal idir an obair ranganna agus an obair thacaíochta.

 

Eagraíodh cruinnithe iarmheastóireachta leis an bhfoireann agus leis an mbord bainisíochta mar a ndearnadh na dréacht-thorthaí agus moltaí na meastóireachta a chur i láthair agus a phlé.

 

 

  

 

Foilsithe Samhain 2009